روش چهل و پنجم: اینکه از خطرات ناشی از حوادث هسته‌ای یا استفاده‌ی نظامی از انرژی اتمی در امان هستید

  • ۲ سال پیش
  • ۲۴۳
  • 0

پس از فجایع انسانی غیر قابل توصیفی که در اثر استفاده‌ی نظامی از انرژی هسته‌ای توسط ایالات متحده رخ داد، نظارت حقوق بین‌الملل بر نحوه‌ی به کارگیری این انرژی چند برابر شد. با تأسیس سازمان ملل متحد، نیاز به یک ارگان مجزا و مستقل که بتواند بر روند تولید و برنامه‌ریزیِ هسته‌ای کشورها نظارت داشت باشد بیشتر احساس شد. به همین دلیل ایده‌ی ایجاد این سازمان در سال ۱۹۵۶ عملی گردید و آژانس بین‌المللی انرژی اتمی تأسیس گردید. این آژانس که در زمره‌ی سازمان‌های تخصصی وابسته به سازمان ملل قرار می‌گیرد، قواعد مختلف و متعددی در زمینه‌ی به کارگیری صلح‌آمیز انرژی هسته‌ای تدوین نموده است.

البته باید اذعان نمود که علیرغم تلاش جامعه‌ی بشری برای لگام نهادن بر اسب سرکش برنامه‌های هسته‌ای کشورها، هنوز بخش عمده‌ای از تصمیم‌گیری‌ها در این عرصه رنگ و بوی سیاسی دارد. در حقیقت، هنوز اقلیتی از سیاست‌مدارانِ برخی ابرقدرت‌ها هستند که تلاش می‌کنند کنترل انرژی هسته‌ای در سطح جهانی را در اختیار داشته باشند. پرونده‌ی هسته‌ای ایران می‌تواند نمونه‌ای بارز برای اثبات این ادعا باشد. از طرفی اگرچه حقوق بین‌الملل دست کشورهای دارای انرژی هسته‌ای را برای استفاده‌ی نظامی از این انرژی تا حدودی بسته است[۱] اما رأی دیوان بین‌المللی دادگستری در قضیه‌ی آزمایشات هسته‌ای با رقم زدن یکی از اشتباهات تاریخی در حقوق بین‌الملل معاصر اعلام می‌کند که آنچه که در حقوق بین‌الملل منع نشده است مجاز است و آزمایش بمب‌های هسته‌ای را به رسمیت می‌شناسد. در تحلیل نهایی باید گفت که کودک نوپای مقابله با دهشتناک‌ترین سلاح ساخته شده توسط بشر، راه زیادی تا ممنوعیت کامل ساخت و هرگونه استفاده از این سلاح در پیش رو دارد.

[۱]  ممنوعیت استفاده از سلاح هسته‌ای در حقوق بین‌الملل از  نوع ممنوعیت صریح نیست بلکه با استناد به اصل پذیرفته شده‌ی ممنوعیت توسل به زور می‌توان ممنوعیت استفاده از سلاح هسته‌ای را دریافت کرد. بر این اساس، استثنائات اصل توسل به زور (مثل دفاع مشروع فردی و جمعی یا تصمیم شورای امنیت بر اساس فصل هفتم) در مورد این نوع سلاح‌ها هم قابل طرح هستند. البته در این مسیر نباید از کنوانسیون‌های محدود کننده‌ی سلاح‌های استفاده شده در مخاصمات مسلحانه مثل کنوانسیون‌های چهارگانه‌ی ژنو نیز غافل شد.

امتیاز این مطلب
به این مطلب امتیاز دهید
[مجموع آرای ثبت شده: 0 میانگین امتیاز مطلب: 0]
  • facebook
  • googleplus
  • twitter
  • linkedin
  • linkedin

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.